Skąd wywodzą się jasełka?

kto wymyślił jasełkaDla chrześcijan Boże Narodzenie to jedno z najważniejszych świąt. Organizuje się na ten dzień specjalne przedstawienia, które wywodzą się już ze średniowiecza, gdy podobne misteria organizowali franciszkanie.

Jasełka, bo o nich mowa wywodzą się od słowa jasło, czyli żłób. Założeniem jest, że to przedstawienie wywodzi się od Franciszka z Asyżu, który w XIII wieku jako pierwszy zrobił takie przedstawienie.

Przedstawienia bożonarodzeniowe

W tych przedstawieniach pokazywano narodziny Chrystusa oraz to co robił Herod. Na początku wykonywano na to specjalne nieruchome figurki, z czasem pojawiły się marionetki. Z czasem pojawiły się ludyczne dodatki do takich przedstawień, dlatego pojawił się zakaz wystawiania takich przedstawień w XVIII wieku. Polscy biskupi zdecydowali się wydać taki zakaz, ponieważ nie chcieli nadmiernej ludowości w przedstawieniu. W związku z tym jasełka zaczęto wystawiać poza murami Kościołów. Tak rozpoczęły się teatrzyki ludowe.

Scenariusze jasełek

Jeśli chodzi o teksty, które były używane w jasełkach to zazwyczaj były anonimowe, miały charakter gwarowy. Wprowadzano często do nich pewne elementy, które miały nawiązywać do aktualnych wydarzeń. Znanym twórcom jest Lucjan Rydel, który przygotował szopkę Betlejem polskie. Z takich polskich szopek tworzonych przed laty zaczęły również czerpać inne, między innymi ta z Poznania realizowana przez dominikanów. Wystawia ją specjalny towarzyski teatr. Takie jasełka zaczęły się także pojawiać w kościołach protestanckich. Maria von Bismarck stworzyła między innymi bardzo rozbudowane przedstawienie, które składało się aż z ośmiu aktów. Było to wyjątkowe widowisko, które mieszkańcy Łobza zabrali po wysiedleniu ze sobą i grają te jasełka do tej pory w miasteczkach pod Hanowerem, co pokazuje, że tradycja nadal ma swoją siłę.